Oorzaken en preventie van voetba

Oorzaken en preventie van voetbalblessures

Scheenbeschermers
Voetballers hebben de neiging te kleine en onvoldoende schokabsorberende scheenbeschermers te kopen. Het liefst gebruiken ze helemaal geen scheenbeschermers. Enkele jaren geleden zijn ze in het betaalde voetbal echter reglementair verplicht gesteld. Voetballers die geen of slechte scheenbeschermers dragen, hebben een groter risico ernstige blessures op te lopen aan scheen- of kuitbeen (van forse kneuzingen tot gecompliceerde botbreuken). Daarom moet men iedere voetballer adviseren scheenbeschermers te dragen, tijdens zowel wedstrijden als training. Deze scheenbeschermers moeten het hele scheenbeen en de knokkels aan de buiten- en binnenkant van de enkel bedekken.

Gewrichtsinstabiliteit van enkel en knie
Voetballers vertonen vaak gewrichtsinstabiliteit. Met instabiliteit wordt een meer dan normale bewegelijkheid van enkel- of kniegewricht bedoeld. Deze is vaak het gevolg van niet volledig genezen oude blessures. Door deze instabiliteit loopt de voetballer een verhoogd risico op het oplopen van ernstige knie- en enkelblessures. Wat betreft enkelinstabiliteit is het van belang dat een voetballer, naast het gebruik van een enkeltape en volledige revalidatie, overgaat tot het dragen van hoge voetbalschoenen. Deze preventieve maatregelen gelden ook voor voetballers die in het verleden een keer de enkelbanden hebben verrekt of gescheurd. Een andere, zeer effectieve methode ter voorkoming van hernieuwd enkelletsel is het gebruik van een oefentol. Door het oefenen op een dergelijk instrument is het mogelijk de spieren rond het enkelgewricht zo te trainen dat een 'functionele stabiliteit' bereikt wordt. Dat wil zeggen dat de spieren rond het enkelgewricht als gevolg van training een groot deel van de werking van het gewrichtskapsel overnemen. Probleem hierbij is dat het effect alleen aanhoudt zolang de betrokken voetballer deze specifieke huiswerkoefeningen blijft doen. Stoppen met de oefentoltraining, ook indien een ogenschijnlijk goed resultaat is bereikt, zal vroeg of later onherroepelijk leiden tot een nieuwe enkelblessure.

Spierstijfheid
Voetballers worden in het algemeen gekenmerkt door 'te stijve' spieren van de benen. Door spierstijfheid neemt het risico op blessures van de beenspieren en in het bijzonder de pezen van de lies toe. Deze spierstijfheid komt tot uiting in een verminderde beweeglijkheid van heup-, knie- en enkelgewricht. De preventieve maatregel is even simpel als effectief en bestaat uit het uitvoeren van specifieke rekingsoefeningen voor de spieren van de benen en de liezen. Belangrijk hierbij is dat men de rekkingoefening vóór en met name na de wedstrijd of de training uitvoert. De oefeningen moeten altijd onderdeel zijn van een warming-up of een cooling-down en moeten zo worden uitgevoerd, dat het net een beetje trekt in de spier, zonder dat het pijn doet. Verend rekken of rekken met een rukje zoals dat vroeger veel gedaan werd, is een veel gemaakte fout.

Koude start
Veel voetballers, vooral in de lagere elftallen komen een minuut voor het begin van de wedstrijd half omgekleed het veld op rennen. Vervolgens schieten ze 1 of 2 keer op doel en dan kan het wekelijkse festijn beginnen. Dit is wat men een koude start zou kunnen noemen en daar kan het lichaam, met name de spieren en de pezen, niet goed tegen. Voetballers die op deze manier hun wedstrijd of training beginnen, lopen een extra grote kans op spierverrekkingen en spierscheuren. Dit kan men voorkomen door het uitvoeren van een warming-up, die bij voetbal kan bestaan uit circa 10 minuten joggen om het veld, gevolgd door specifieke rekkingsoefeningen. Vóór aanvang van training of wedstrijd op doel schieten terwijl men koude spieren heeft, is dus slecht. Het geeft vooral een groot risico op scheuren van spieren aan de voor- en achterzijde van het bovenbeen. Dit inschieten op doel moet absoluut worden uitgesteld tot na de warming-up en rekkingsoefeningen.

Voetbalvelden
Voetbalvelden moeten aan een aantal eisen voldoen, willen ze niet het risico van blessures vergroten. In de eerste plaats moeten ze een egaal oppervlak hebben om zo verstuiken of scheuren van de enkelbanden te voorkomen. Ook de kans op knieblessures wordt hierdoor minder. Een egaal oppervlak vereist een gedegen onderhoud. Ook de voetballer zelf kan zijn steentje bijdragen door bij voorbeeld na een sliding een graspol terug te leggen in het door de sliding veroorzaakte gat in het veld. Voorts is de kans op het ontstaan van blessures groter naarmate het veld natter is. Blessures kunnen dan ontstaan door uitglijden, doorglijden na een sliding, enzovoorts. Bij drijfnatte velden moeten de noppen van de schoenen worden aangepast om een betere grip op het veld te krijgen. Meestal worden wedstrijden in slechte omstandigheden veiligheidshalve afgelast.

Overtredingen
Bij voetbal komt het steeds meer voor dat spelers opzettelijk overtredingen begaan. Het heet dan dat de tegenstander 'professioneel' is neer gelegd. Dat dit de kans op blessures, vooral van knie, doet toenemen, is duidelijk. Wat veel voetballers niet weten, is dat bij voetbal de kans op een sportblessure in zo'n situatie het groots is voor de voetballer die de overtreding begaat. De enige preventieve maatregel die men tegen het opzettelijk begaan van overtredingen kan nemen, is de overtreding helemaal niet te maken. Dit kan men bereiken door enerzijds de spelers via voorlichting te informeren over de gevaren van het begaan van overtredingen, anderzijds door de scheidsrechts strenger te laten optreden tegen overtredingen. Op het Wereldkampioenschap Voetbal in Amerika (1994) had deze laatste maatregel, voor de ogen van veel kijkers, het gewenst effect.

Onvoldoende training
Dit is niet de plaats om uitgebreid in te gaan op de inhoud van de voetbaltraining. Wel is het van belang dat de voetballers goed tot zich laat doordringen dat alleen maar het spelen van een wedstrijdje op zaterdag of zondag zonder te trainen de kans op blessures vergroot. Het risico op blessures hangt direct samen met het aantal trainingsuren. Het onder deskundige leiding trainen heeft grote voordelen. Al;s de speler goed is getraind, heeft hij met zijn team een betere kans op een hoge positie op de ranglijst, met als gevolg meer spelvreugde en minder risico een voetbalblessure op te lopen.

Voetbalschoenen
Met het oog op het voorkomen van sportblessures is voor voetbalschoenen een tweetal punten van belang. In de eerste plaats is het zo dat de zool van een voetbalschoen, wat betreft aantal en hoogte van de noppen, aangepast moet worden aan de terreinomstandigheden. In iedere geval moet worden voorkomen dat de voetballer zich met zijn noppen vast kan zetten in het voetbalveld. De kans hierop is het grootst bij een zool met zes hoge noppen. Bij een draaibeweging kan dan een ernstige blessure van de knie ontstaan. Bovendien zorgen zes noppen onder een voetbalschoen voor een betrekkelijke instabiele situatie, waardoor er bij bepaalde terreinomstandigheden een verhoogd risico op verstuikingen van het enkelgewricht ontstaan. Iedere voetballer wordt dan ook geadviseerd om te spelen op voetbalschoenen met een vaste noppenzool met veel noppen. Een uitzondering op deze regel vormen voetballers die spelen met het hoogste amateur niveau en in het betaalde voetbal, omdat zij de meeste kans lopen te spelen op sterk wisselende ondergrond. De competitie wordt namelijk bij hen veel minder snel afgelast. Ten tweede is gebleken dat voetbaltrainingen in toenemende mate plaatsvinden op halfverharde (bij voorbeeld gravel) of kunstgras trainingsvelden. De kans op blessures door overbelasting, onder andere van de achillespees, is aanwezig als de voetballer bij deze trainingen geen aangepaste voetbalschoenen (schokabsorberende sportschoenen zonder noppen) draagt.

Bron: "Sportblessures buitenspel"

www.fysiodevries.nl fysiotherapie

www.braceadvies.nl brace of ondersteuning (webwinkel)

www.shockwavepraktijk.nl De behandelduur is kort en zeer effectief.

Kerkweg 45a 4121 KR Zijderveld (Everdingen)

Telefoon: 0345- 642618 Fax: 0345- 641004

De praktijk is direct gelegen aan de

snelweg A2 Utrecht s'-Hertogenbosch, U neemt afslag (12) Everdingen/Leerdam.