Oorzaken 1. Wanneer een sporter valt, strekt hij automatisch zijn arm uit om zijn lichaam te beschermen. Wanneer de val zo door zijn arm gebroken wordt, treedt de luxatie op. 2. Een directe val op de zijkant van de schouder. 3. De arm wordt door een tegenstander, bij voorbeeld bij handbal, tegengehouden, waardoor die met kracht naar achteren en naar buiten gestrekt wordt, zodat een luxatie optreedt.
Indeling 1. De luxatie naar beneden-voor komt het meest voor. Dit soort neigt tot recidiveren. 2. Een luxatie naar achteren is ongewoon en moeilijk te diagnosteren.
Verschijnselen
- Heftige pijn.
- De arm kan niet bewogen worden en hangt naar benenden-voor.
- Het caput humeri kan gevoeld worden in de oksel en er wordt een holte gevoeld op de plaats waar deze normaal behoort te zitten.
- De vorm van de aangedane schouder ziet er anders uit dan die van de andere schouder (zie tekening).
1. Lange pees van de biceps 2. Gewrichtskapsel 3. Huidcontour bij een
gedisloceerde schouder 4. Normale huidcontour 5. Acromion 6.
Acromio-claviculair gewricht 7. Clavicula 8. Processus coracoideus 9.
Gewrichtsholte 10. Kop van de humerus 11. Humerus
| figuur 1. Luxatie van de schouder naar voren en naar beneden. Voordat een dergelijke schouderluxatie kan plaatsvinden, moet ernstig letsel aan de weke delen in de omgeving van het grewricht optreden. |
Behandeling De sporter moet onmiddellijk een arts bezoeken.
- Een schouderluxatie moet gereponeerd worden door een arts. Hoe sneller de arts de arm kan reponeren, des te minder ongemak en pijn zal de sporter tijdens de behandeling ondervinden. Als regel zal ook het genezingsproces korter duren. Voor de gewonde is het het prettigst als de repositie onder narcose geschiedt. Na repositie moet de stand van de arm r?enologisch gecontroleerd worden aangezien er tevens een fractuur kan bestaan.
- Gedurende 14 dagen wordt de schouder verbonden ten einde de pijn te verlichten en gewrichtskapsel en banden de gelegenheid te geven te genezen. Als het verband voor een te korte periode wordt aangelegd, bestaat het risico dat gewrichtskapsel en banden te slap worden, hetgeen leidt tot herhaalde luxaties.
- Pendeloefeningen worden gedaan gedurende 1-2 weken na de verwijdering van het verband. Hierna mag de arm boven het horizontale vlak bewogen worden en kan met voorzichtige rotatie-oefeningen aangevangen worden. Zie trainingenoefeningen
Klik hier voor de trainingsoefeningen
Genezingstijd en complicaties
- Als de genezing voorspoedig verloopt, kan een lichte looptraining hervat worden na 2-4 weken.
- Soms wordt de luxatie gecompliceerd door een fractuur van het caput humeri of de scapula.
- In zeldzame gevallen kunnen letstels optreden aan zenuwen en bloedvaten evenals rupteren van de schouderspieren.
- Recidiverende luxaties komen nog al eens voor naar beneden-voor en kunnen dan bijvoorbeeld al opgelopen worden door de arm in de nek te leggen. Wanneer 3-4 keer een luxatie is opgetreden moet overwogen worden een operatie uit te voeren ten einde het gewricht te stabiliseren.